Khi ranh giới giữa mô hình làm việc và nghề nghiệp dần bị xóa nhòa, quyết định “chọn nghề” không còn là lựa chọn cả đời mà là một hành trình tìm kiếm, thích nghi và tái định nghĩa. Đâu là tư duy đúng đắn để người trẻ không bị lạc lối trong kỷ nguyên nghề nghiệp 5.0? Tất cả sẽ được giải mã qua những chia sẻ từ PGS.TS. Trịnh Thùy Anh – Hiệu trưởng Trường Công nghệ và Thiết kế UEH, cùng sự dẫn dắt của Lê Phương Khánh Như – Á hậu 1 Miss World Việt Nam 2025.
“Một nghề cho chín” liệu có còn “hơn chín nghề” trong kỷ nguyên 5.0?
Quan niệm truyền thống “một nghề cho chín còn hơn chín nghề” từng là kim chỉ nam cho nhiều thế hệ và là nền tảng để xây dựng những giá trị cốt lõi nhất định cho bản thân. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, khi mọi thứ thay đổi nhanh chóng, nếu chỉ trụ mãi trong một lĩnh vực, người trẻ rất dễ bỏ lỡ những cơ hội phát triển rộng lớn hơn.
Tiềm năng của con người là vô hạn. Người trẻ hoàn toàn có thể bước sang những lĩnh vực mới và vẫn đạt được thành tựu nếu như giữ được nền tảng năng lực cốt lõi và tư duy linh hoạt để thích nghi với từng môi trường mới.
Nhảy việc – Quyết định thông minh hay lựa chọn tiềm ẩn nhiều rủi ro?
Gen Z ngày nay thích trải nghiệm mới, tự do sáng tạo và những thách thức vì vậy thường dễ dàng thay đổi công việc nếu lựa chọn đó không còn phù hợp với định hướng và chuyên môn. Thay đổi công việc có thể mở ra nhiều cơ hội học hỏi và phát triển, mang kiến thức từ môi trường này sang môi trường khác để tạo ra những giá trị mới.
Tuy nhiên, nếu liên tục nhảy việc mà không xác định được mục tiêu rõ ràng trong từng giai đoạn, chẳng hạn như bản thân sẽ học được gì, đóng góp được gì, trưởng thành như thế nào, thì hành trình nghề nghiệp sẽ cứ xoay vòng mà không tiến lên được. Vì thế, sự thay đổi chỉ thực sự có giá trị khi đi kèm với một định hướng vững vàng.
Vì sao tư duy liên ngành lại là lợi thế trong kỷ nguyên 5.0?
Trong kỷ nguyên 5.0, không có bài toán nào chỉ được giải bởi một ngành duy nhất. Người làm marketing cần hiểu công nghệ và dữ liệu. Người làm kinh doanh cần hiểu hành vi người dùng. Người làm sáng tạo cần hiểu cả hệ sinh thái xung quanh tác phẩm của mình.
Khi người trẻ học cách kết nối kiến thức từ nhiều lĩnh vực khác nhau, mở rộng góc nhìn và xây dựng mạng lưới đa chiều, họ sẽ có khả năng tạo ra những giải pháp toàn diện hơn và trở nên khó thay thế hơn trong bất kỳ môi trường nào.
Không ngừng học hỏi chính là cách bền vững nhất để luôn tiến về phía trước
“Lifelong learning” – học tập suốt đời có nghĩa là sẵn sàng trải nghiệm và không ngừng chinh phục những thách thức mới dù ở bất kỳ giai đoạn nào trong hành trình sự nghiệp.
Giáo dục hiện đại cũng đang thay đổi theo định hướng lấy người học làm trung tâm, gắn lý thuyết với thực tế, đồng kiến tạo cùng doanh nghiệp và cộng đồng. Khi người trẻ chủ động tận dụng những môi trường học tập đa dạng đó, sẽ xây dựng được nền tảng vững chắc để phát triển bền vững trong một thị trường lao động không ngừng thay đổi.
KEY TAKEAWAYS:
| “Một nghề cho chín” – tuy đúng nhưng chưa đủ trong kỷ nguyên 5.0 | Câu nói truyền thống vẫn còn giá trị ở chỗ mỗi người cần có năng lực cốt lõi vững chắc. Tuy nhiên, trong bối cảnh hiện nay, nếu chỉ trụ mãi trong một lĩnh vực, người trẻ sẽ bỏ lỡ rất nhiều cơ hội. Linh hoạt và sẵn sàng bước sang lĩnh vực mới là tư duy phù hợp với thời đại. |
| Nhảy việc không xấu nhưng sẽ lãng phí nếu không có mục tiêu | Thay đổi công việc có thể mở ra nhiều cơ hội để học hỏi và phát triển. Tuy nhiên, nếu liên tục nhảy việc mà không xác định được mục tiêu rõ ràng ở từng giai đoạn, hành trình nghề nghiệp sẽ cứ xoay vòng mà không tiến lên được. |
| Khi gặp khó khăn, hãy hỏi: mình muốn học được gì từ đây? | Áp lực trong công việc là điều không thể tránh khỏi. Thay vì bỏ cuộc ngay khi gặp bất ổn, người trẻ cần xác định rõ mục tiêu và đích đến của mình. Vì chính cách vượt qua khó khăn mới là điều tạo nên sự trưởng thành và năng lực thực sự. |
| Tư duy liên ngành là chìa khóa để giải bài toán nghề nghiệp 5.0 | Trong kỷ nguyên 5.0, không có bài toán nào chỉ được giải bởi một ngành duy nhất. Người trẻ cần học cách kết nối kiến thức từ nhiều lĩnh vực khác nhau, mở rộng góc nhìn và xây dựng mạng lưới để tạo ra những giải pháp toàn diện hơn. |
| Học tập suốt đời là hành trình bền vững để phát triển bản thân | “Lifelong learning” không có nghĩa là ngồi mãi trên ghế nhà trường, mà là duy trì tư duy cởi mở, liên tục trải nghiệm và sẵn sàng chinh phục những thử thách mới. Đó chính là nền tảng giúp người trẻ phát triển bền vững trong một thị trường lao động không ngừng thay đổi. |
Đón xem những tập tiếp theo vào lúc 20g00 Thứ 7 hàng tuần trên các kênh truyền thông của UEH và fanpage VNExpress.
Tham gia ngay để định nghĩa bản thân, ngành nghề và thế giới trên hành trình hướng nghiệp bền vững trong kỷ nguyên 5.0.
|
Xem lại toàn bộ các tập phát sóng Chuỗi Live Talk Hướng nghiệp bền vững 5.0 – Empowering Tomorrow 2024 & 2025 với các chủ đề: – Học sinh, phụ huynh và thị trường lao động: go.ueh.edu.vn/huongnghiepbenvung5.0-tap1-2024 – Cơ hội – lựa chọn, Đại học 5.0 ngày nay mang lại: go.ueh.edu.vn/huongnghiepbenvung-tap2-2024 – Gen Z hiểu mình: 6 băn khoăn khi chọn nghề trong kỷ nguyên siêu thông minh: go.ueh.edu.vn/huongnghiepbenvung5.0-tap1-2025 – 10 xu thế nghề nghiệp toàn cầu (Phần 1): go.ueh.edu.vn/huongnghiepbenvung5.0-tap2-2025 – 10 xu thế nghề nghiệp toàn cầu (Phần 2): go.ueh.edu.vn/huongnghiepbenvung5.0-tap3-2025 – Giáo dục đại học 5.0: go.ueh.edu.vn/huongnghiepbenvung5.0-tap4-2025 |
Tin, ảnh: Ban Truyền thông và Phát triển đối tác UEH